Thiên Can Là Gì?

Thiên Can (thường gọi tắt là "Can") là 10 danh xưng dùng trong hệ thống Can Chi, theo thứ tự: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý.

Mỗi cặp Can gắn với một hành

10 Can được chia thành 5 cặp, mỗi cặp gắn với một hành trong Ngũ Hành: Giáp-Ất (Mộc), Bính-Đinh (Hỏa), Mậu-Kỷ (Thổ), Canh-Tân (Kim), Nhâm-Quý (Thủy).

Trong mỗi cặp, can đứng trước mang tính Dương, can đứng sau mang tính Âm (ví dụ Giáp là Mộc Dương, Ất là Mộc Âm) — đây là một tầng phân loại khác, độc lập với Ngũ Hành.

Thiên Can kết hợp với Địa Chi

Thiên Can luôn xuất hiện cùng một Địa Chi để tạo thành một cặp Can Chi hoàn chỉnh (ví dụ "Bính Ngọ") — xem bài "Địa Chi là gì?" và "Can Chi là gì?" để hiểu cách ghép cặp và ý nghĩa của chu kỳ 60 năm.

Nội dung mang tính tham khảo, giải thích quan niệm truyền thống — không phải dự đoán khoa học.